Diz Kapağı Ağrısı: Diz Kapakları Neden Ağrır, Ne İyi Gelir?

Kısa cevap: Diz kapağı ağrısının en sık nedeni, diz kapağı ile uyluk kemiği arasındaki eklemin fazla yüklenmesidir. Bunun dışında diz kapağını kaval kemiğine bağlayan tendonun zorlanması, diz kapağının arkasındaki kıkırdağın hasar görmesi, diz kapağının yerinden kayması ya da diz içindeki bir doku katlantısının (plika) tahriş olması da ağrıya yol açabilir. Bu sorunların belirtileri birbirine çok benzer. Bu yüzden ağrının kaynağı muayene ve tetkıkler ile belirlenir ve tedavi konulan tanıya göre planlanır.

Diz kapağı ağrısını en çok dizin ön tarafında, diz kapağının çevresinde ya da hemen altında hissedebilirsiniz. Merdiven inerken, çömelirken, yokuş aşağı yürürken ya da sinemada, uzun yolculukta olduğu gibi dizleriniz uzun süre bükülü kaldıktan sonra ayağa kalkarken artması tipiktir. Ağrınız birkaç hafta içinde geçmiyorsa, dizinizde belirgin bir şişlik varsa ya da bacağınıza yük veremiyorsanız bir ortopedi uzmanına başvurmanız önemlidir.

İçindekiler:

• Diz Kapağı Nerededir, Neden Bu Kadar Yük Taşır?
• Diz Kapağı Ağrısı Nerede ve Ne Zaman Hissedilir?
• Diz Kapakları Neden Ağrır?
• Sağ Diz Kapağı Ağrısı veya Sol Diz Kapağı Ağrısı Neyi Gösterir?
• Ne Zaman Doktora Başvurmalı?
• Diz Kapağı Ağrısının Nedeni Nasıl Anlaşılır?
• Diz Kapakları Ağrısına Ne İyi Gelir, Nasıl Geçer?
• Diz Kapağı Ağrısını Önlemek ve Spora Dönüş
• Sık Sorulan Sorular
• Özetle

Diz Kapağı Nerededir, Neden Bu Kadar Yük Taşır?

Diz kapağı (patella), dizin ön tarafında elinizle kolayca hissedebileceğiniz küçük, yassı bir kemiktir. Ön uyluk kasının (kuadriseps) tendonu içinde yer alır ve alt ucundan patellar tendon ile kaval kemiğine (tibia) bağlanır. Arka yüzeyi kaygan bir eklem kıkırdağıyla kaplıdır. Bu kıkırdak sayesinde diz kapağı, diz bükülüp açılırken uyluk kemiğinin (femur) alt ucundaki oluğun içinde, rayında giden bir tren gibi rahatça kayar. Diz kapağı ile uyluk kemiği arasındaki bu eklemin adı patellofemoral eklemdir.

Merdiven inmek, çömelmek ya da dizler bükülüyken yük taşımak bu eklemdeki baskıyı katlanarak artırır. Diz kapağı ağrısının çoğu zaman tam da bu hareketlerde ortaya çıkmasının nedeni budur. Dizin yapısını daha ayrıntılı görmek isterseniz diz eklemi anatomisi yazımıza bakabilirsiniz.

Diz Kapağı Ağrısı Nerede ve Ne Zaman Hissedilir?

Diz kapağı ağrısı, dizin ön kısmında, diz kapağının çevresinde, altında veya arkasında hissedilebilir. Ağrının yeri her zaman net olmayabilir; çoğu kişi ağrıyı tek bir noktada değil, diz kapağının çevresine yayılmış şekilde tarif eder. Ağrı her iki dizde de olabilir fakat çoğunlukla bir dizde daha belirgindir.

Diz kapağı ağrısı hangi durumlarda artar?

Ağrı genellikle diz kapağına yük bindiren hareketler sırasında hissedilebilir. En sık şu durumlarda ortaya çıkar:

• Merdiven inerken (çoğu zaman çıkarken de) ve yokuş aşağı yürürken
• Çömelirken, diz çökerken ya da yerden kalkarken
• Koşu, zıplama ve ani yön değiştirmeyi gerektiren sporlar yaparken
• Uzun süre dizler bükülü oturduktan sonra ayağa kalkarken (sinema, uzun araba ya da uçak yolculuğu gibi)

Bazı kişiler dizini bükerken veya düzleştirirken çıtırtı, gıcırtı ya da sürtünme hissedebilir. Ağrının eşlik etmediği çıtırtı çoğu zaman tek başına endişe verici değildir. Diz kapağının çevresinde hafif bir şişlik de görülebilir. Ancak şişlik belirginse ya da aniden ortaya çıktıysa mutlaka bir uzman tarafından değerlendirilmelidir. Bu konuda daha fazla bilgi için dizde şişlik ve ağrı yazımıza göz atabilirsiniz.

Diz Kapakları Neden Ağrır?

Diz kapağı bölgesindeki her ağrının nedeni aynı değildir. En sık nedenler şunlardır:

Patellofemoral ağrı sendromu

Ağrı diz kapağının çevresinde ya da arkasında hissedilir. Merdiven inip çıkarken, çömelirken, koşarken ya da uzun süre dizler bükülü oturduktan sonra belirginleşir.

Daha çok gençlerde ve düzenli spor yapanlarda görülür. Antrenman temposunun kısa sürede artırılması, kalça ve uyluk kaslarının yeterince güçlü olmaması ve hareket sırasında dizin içe doğru kaçması ağrının ortaya çıkmasında rol oynar. İngilizce kaynaklarda “koşucu dizi” (runner’s knee) olarak da geçer. Bu sendromda muayenede ve filmlerde çoğu zaman belirgin bir hasar görülmez. Hastalarımız röntgenleri temiz çıktığında şaşırır, ancak röntgenin normal olması bu sorunun olmadığı anlamına gelmez.

Tendon sorunları (patellar tendinit / tendinopati)

Diz kapağının hemen altında hissedilen ağrının nedenlerinden biri, diz kapağını kaval kemiğine bağlayan patellar tendonun zorlanmasıdır. Bu tendon özellikle zıplama ve yere iniş sırasında çok yük taşır. Basketbol ve voleybol gibi sıçramanın bol olduğu sporlarda tekrarlayan yüklenmeler zamanla tendonda sorun yaratabilir. Bu yüzden “atlayıcı dizi” (jumper’s knee) olarak da bilinir. Ağrı çoğunlukla diz kapağının alt ucunda yoğunlaşır. Benzer şikâyetler, diz kapağının üstündeki kuadriseps tendonunda da görülebilir (Mayo Clinic – Patellar tendinitis).

Kıkırdak sorunları

Diz kapağının arkasındaki ya da uyluk kemiğinin üzerindeki kıkırdak zamanla yumuşayabilir, aşınabilir veya hasar görebilir. Gençlerde daha çok kondromalazi patella, ileri yaşlarda ise patellofemoral kireçlenme şeklinde karşımıza çıkar. Hasarlı kıkırdak yükü eşit dağıtamaz. Bu da ağrıya ve dizde sürtünme hissine yol açar. Daha fazla bilgi için erken yaşta diz kireçlenmesi yazımıza bakabilirsiniz.

Diz kapağının kayması veya çıkması

Diz kapağı hareket sırasında normal yerinden yana doğru kayabilir ya da tamamen yerinden çıkabilir. Bu durum genellikle ani bir dönme hareketi ya da darbe sonrasında olur. Şiddetli ağrı, şişlik ve diz kapağında gözle görülen bir şekil bozukluğu gelişebilir. Böyle bir durum yaşadığınızda vakit kaybetmeden doktora başvurmalısınız. Bu konu hakkında daha fazla bilgi öğrenmek için diz kapağı kayması ve çıkması yazımızı okuyabilirsiniz.

Plika sendromu

Plika, diz eklemini saran zarın içindeki ince bir doku katlantısıdır. Çoğu insanda vardır ve herhangi bir sorun yaratmaz. Ancak tahriş olduğunda ya da kalınlaştığında diz kapağının iç kenarında ağrıya, takılma hissine veya çıtırtıya neden olabilir.

Diğer olası nedenler

Diz kapağı çevresindeki ağrının başka sebepleri de olabilir. Bunlardan biri de diz kapağının hemen üstünde, uyluk kası tendonunun altında bulunan kesenin iltihaplanmasıdır. Buna Suprapatellar bursit adı verilir.  İltihaplanmanın sonucu olarak diz kapağının üst kenarında şişlik oluşur ve dizi bükmek zorlaşır. Genellikle dize alınan darbe, sık çömelme ya da dizi zorlayan sporlar sonrası görülür. Benzer bir iltihap diz kapağının tam önündeki kesede de gelişebilir.

Bunların dışında diz kapağı kırığı, çocuk ve ergenlerde büyüme kıkırdağıyla ilgili sorunlar (Osgood-Schlatter gibi) ve bazen kalçadan dize yansıyan ağrı da benzer şikâyetlere yol açabilir. Ağrı özellikle diz kapağının arkasında hissediliyorsa diz kapağı arkası ağrısı yazımız sizlere daha ayrıntılı bilgi verir.

Risk faktörleri

• Yaş: Diz kapağı ağrısı en çok ergenlik döneminde ve genç yaşlarda karşımıza çıkar. En sık görüldüğü yaş aralığı 12 ile 19 arasıdır (JOSPT 2019). Hızlı büyüme ve yoğun spor temposu bu dönemde dizi daha hassas bir hale getirebilir.
• Cinsiyet: Özellikle düzenli spor yapan kadınlarda daha sık görüldüğü bildirilmektedir (JOSPT 2019). Kalça yapısındaki ve diz dizilimindeki farklılıklar bunun nedenlerinden birkaçıdır.
• Spor ve antrenman: Koşu ve zıplama içeren sporlar diz kapağına ciddi yük bindirir. Asıl sorun çoğu zaman sporun kendisi değil, temponun bir anda artırılmasıdır. Yaz başında birden her gün koşmaya başlamak ya da maç öncesi antrenmanları sıklaştırmak bunun örneklerinden birkaçıdır.
• Kas zayıflığı: Uyluk ve kalça kasları zayıf ya da gergin olduğunda diz kapağı yuvasında düzgün hareket edemez. Uzun süre masa başında oturmak bu kasları farkında olmadan zayıflatabilir.
• Fazla kilo: Fazla kilolar, özellikle merdiven çıkarken ve çömelirken diz kapağına binen yükü katlayarak artırır (bkz. vücut ağırlığı diz ağrısını nasıl etkiler).

Sağ Diz Kapağı Ağrısı veya Sol Diz Kapağı Ağrısı Neyi Gösterir?

Ağrının hangi tarafta olduğu tek başına farklı bir hastalığa işaret etmez. Sağ ve sol diz kapağı ağrısının nedenleri aynıdır.

Ağrının tek dizde olması çoğu zaman o bacağın daha fazla yük taşımasıyla ilgilidir. Baskın kullandığımız bacak, sporda sıçrarken yere ilk bastığımız bacak ya da yıllar önce burkulan bir diz bunun örneklerindendir. Bazen de sorun yalnızca o dizdeki bir tendon, kıkırdak ya da diz kapağının yuvasında düzgün kaymamasından kaynaklanır.

Tanı için asıl önemli olan ağrının hangi dizde değil, dizin neresinde hissedildiği, ne zaman ağrının başladığı ve hangi hareketlerle arttığıdır. Tek dizinizde aniden başlayan ağrı, şişlik ya da yürürken dizinizin boşaldığını hissediyorsanız bu belirtileri göz ardı etmeyin. Neler olup bittiğini anlamak ve diz sağlığınızı korumak için bir doktora danışmanız faydalı olacaktır.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Diz kapağı ağrıları çoğu zaman basit yöntemlerle ve zamanla hafifleyebilir. Ancak bazı belirtiler, daha yakından değerlendirilmelidir. Aşağıdaki durumlardan herhangi birini yaşıyorsanız gecikmeden bir ortopedi uzmanına başvurun:

• Darbe, düşme ya da ani dönme hareketinden sonra başlayan şiddetli ağrı
• Diz kapağınızın yerinden çıkmış gibi hissettirmesi ya da dizde gözle fark edilen bir şekil bozukluğu
• Kısa sürede ortaya çıkan belirgin şişlik
• Bacağa yük verememe, birkaç adım bile atamama
• Dizin kilitlenmesi, tam bükülememesi ya da düzleşememesi
• Dizde sık boşalma (çözülme) hissi
• Dizde kızarıklık, ısı artışı ve ateş (eklemde enfeksiyon olabileceği için acil değerlendirilmelidir)

Acil belirtiler yoksa bile bazı durumlarda doktora başvurmayı ertelememek önemlidir. Özellikle aşağıdaki sorunlardan birini yaşıyorsanız bir uzmandan randevu almanız faydalı olacaktır:

• Aktivitenizi azaltmanıza ve basit önlemler uygulamanıza rağmen ağrınız yaklaşık 6 hafta içinde düzelmiyorsa veya giderek artıyorsa
• Ağrınız geceleri uykunuzu bölüyorsa ya da dinlenirken de devam ediyorsa
• Merdiven çıkmak, yürümek gibi günlük aktiviteleriniz ağrı nedeniyle zorlaşıyorsa

“Biraz daha bekleyeyim” diye ertelenen bazı diz sorunlarının tedavisi zamanla zorlaşabilir. Hangi diz ağrılarının ciddi bir sorunun habercisi olabileceğini bu yazımızda ayrıntılı olarak anlattık. Dizinizin durumu hakkında ön fikir edinmek için Diz Ağrısı Testi’ni de doldurabilirsiniz.

Diz Kapağı Ağrısının Nedeni Nasıl Anlaşılır?

Diz kapağı ağrısında tanının büyük kısmı, hastayı dinlemek ve dizi dikkatle muayene etmekle konur. Muayenede doktorunuz:

• Ağrının tam olarak nerede olduğunu, ne zaman ve nasıl başladığını, hangi hareketlerle arttığını sorar
• Daha önce dizinizi incitip incitmediğinizi, hangi sporu yaptığınızı ve gün içinde neler yaptığınızı öğrenir
• Diz kapağının nasıl hareket ettiğine, hassas noktalara, kas gücüne, kalça ve ayak dizilimine bakar
• Benzer şikâyete yol açan diğer sorunları ayırt etmek için dizi farklı pozisyonlarda test eder

Pek çok hasta muayeneye “MR çekilecek mi?” sorusuyla gelir. Oysa patellofemoral ağrıda görüntüleme her zaman gerekli değildir (Kent Community Health NHS). Diz kapağında kayma, kıkırdak hasarı, kırık, kireçlenme ya da başka bir sorundan şüphelenildiğinde önce röntgen çekilir. Gerekirse MR, nadiren de bilgisayarlı tomografi (BT) istenebilir.

Diz Kapakları Ağrısına Ne İyi Gelir, Nasıl Geçer?

Diz ağrısının tedavisi, ağrının nedenine göre değişir. Bazı basit önlemler şikâyetlerinizi hafifletmeye yardımcı olabilir ama ağrının hafiflemesi her zaman altta yatan sorunun çözüldüğü anlamına gelmez. Önlemlere rağmen şikâyetleriniz devam ediyorsa bir doktora danışmanız ve size özel tedavi planını takip etmeniz önemlidir.

Evde uygulanabilecek ilk önlemler

• Hareketi azaltın ama tamamen hareketsiz kalmayın: Ağrıyı belirgin şekilde artıran hareketleri (koşu, zıplama, derin çömelme, sık merdiven) geçici olarak azaltmak sizlere iyi gelebilir. Burada dikkat etmeniz gereken şey tamamen hareketsiz kalmamaktır. Bunun için yürüyüş, bisiklet, yüzme gibi dize fazla yük bindirmeyecek aktivitelerle hareketli kalabilirsiniz.
• Soğuk uygulama: Ağrılarınız ve hafif şişliğiniz olduğunda, buz torbasını havluya sararak en fazla 20 dakika, 2–3 saatte bir uygulayabilirsiniz. Buzu doğrudan cilde koymayın (NHS). Soğuk uygulama sayesinde belirtiler hafifleyebilir ama bu geçici bir çözümdür. Soğuk uygulama altta yatan sorunu tedavi etmez.
• Bacağı yükseltme: Şişlik varsa dinlenirken bacağınızı bir yastıkla yukarıda tutabilirsiniz.
• Hafif baskılı bandaj: Şişlik varsa, hekiminizin önerisiyle ve kan dolaşımını engellemeyecek şekilde elastik bandaj uygulayabilirsiniz. Bu kısa süreli rahatlama sağlayabilir.
• Ağrı kesiciler: Ağrınızı hafifletmek için kısa süreli ağrı kesici kullanmayı düşünüyorsanız, sizin için uygun ilacı belirlemek üzere hekiminize veya eczacınıza danışabilirsiniz.

Muayene sonrası planlanan tedaviler

Egzersiz ve fizik tedavi

Patellofemoral ağrıda, yani diz kapağının çevresinde veya arkasında hissedilen ağrıda, uyluk (kuadriseps) ve kalça kaslarını güçlendiren egzersizler tedavinin önemli bir parçasıdır. Egzersizlere başlarken yükü yavaş yavaş artırmak gerekir.

Burada sabırlı olmak önemlidir. Ağrınızdaki azalmayı genellikle 4–6 hafta içinde fark etmeye başlayabilirsiniz. Belirgin iyileşme için ise çoğu zaman 10–12 hafta düzenli çalışmak gerekir (Kent Community Health NHS). İlk haftalarda beklediğiniz değişimi görememeniz moralinizi bozmasın; iyileşme zaman alabilir. Önemli olan, egzersiz programını ağrınıza ve ihtiyaçlarınıza uygun şekilde sürdürmektir.

Başlangıç için evde yapabileceğiniz diz egzersizleri yazımız sizlere rehber olabilir. Hangi egzersizlerin sizin için uygun olduğunu bilmek ve hareketleri doğru şekilde yapmak için programınızı hekiminiz veya fizyoterapistinizle birlikte planlamanız faydalı olacaktır.

Bantlama ve dizlik

Diz kapağına uygulanan bantlama, egzersizlerle birlikte kullanıldığında kısa vadede ağrınızı hafifletmeye ve egzersizleri daha rahat yapmanıza yardımcı olabilir (JOSPT 2019). Ancak bantlama tek başına sorunu çözmez, egzersiz programının yerine geçmez. Dizlik kullanımı ise şikâyetlerinize ve ağrının nedenine göre değerlendirilmelidir.

Tabanlık ve ayakkabı

Bazı hastalarda diz kapağı ağrısının kaynağı ayaktır. Düztaban ya da ayağın içe doğru fazla basması, diz kapağının yuvasında düzgün hareket etmesini zorlaştırır. Bu hastalarda ayak yapısına uygun bir tabanlığın gün boyu ve sürekli kullanılması ağrıyı tedavi edebilir. Tabanlığın muayene sonrası kişiye göre seçilmesi ve topuğu iyi saran bir ayakkabıyla birlikte kullanılması önerilir.

Tendon sorunlarında

Diz kapağı tendonundaki sorunlarda temel tedavi, tendonu kademeli olarak yükleyen özel egzersizlerdir. Bu egzersizler tendonun zamanla güçlenmesini ve yüke yeniden alışmasını sağlar. İlk başta hafif bir ağrı hissedilebilir, ancak program doğru ayarlandığında bu ağrı haftalar içinde azalır.

Kireçlenmede

Diz kapağı ekleminde kireçlenme varsa egzersiz ve kilo kontrolü tedavinin temelini oluşturur. Fazla kilonuz varsa, vereceğiniz kilolar dizinize binen yükü azaltmaya ve ağrılarınızı hafifletmeye yardımcı olabilir. Şikayetlerinize ve eklemin durumuna göre enjeksiyon tedavileri de değerlendirilir (bkz. diz ağrısında ameliyatsız tedavi yöntemleri).

Diz Kapağı Ağrısında Ameliyat Ne Zaman Gerekir?

Diz kapağı ağrısı yaşadığınızda ameliyat gerekip gerekmediğini merak etmeniz oldukça doğaldır. Ancak diz kapağı ağrılarında ameliyat genellikle ilk seçenek değildir. Çoğu kişi egzersiz ve ameliyatsız tedavi yöntemleriyle rahatlama sağlayabilir.

Ameliyat kararı; diz kapağının tekrarlayan şekilde kayması veya yerinden çıkması, kıkırdakta belirgin hasar bulunması ya da uygun ameliyatsız tedavilere rağmen ağrının devam etmesi gibi durumlarda değerlendirilir.

• Artroskopi (Kapalı Ameliyat): Artroskopi, dizdeki sorunun küçük kesilerden bir kamera yardımıyla görüntülendiği ve gerektiğinde seansta tedavi edildiği bir ameliyat yöntemidir. Soruna bağlı olarak tahriş olmuş plikanın çıkarılması veya uygun kıkırdak hasarlarının tedavisi bu yöntemle yapılabilir. Ayrıntılar için diz artroskopisi yazımıza bakabilirsiniz.
• Yeniden hizalama (realignment): Diz kapağının hareket yönünün bozulduğu ve tekrarlayan kayma ya da çıkma yaşanan seçilmiş hastalarda yeniden hizalama ameliyatı düşünülebilir. Bu ameliyatlarda kemiklerin dizilim açısını değiştirmek için kemik kesilir, yeni ve doğru konumuna getirilir, ardından plak ya da vidalarla sabitlenir. Böylece diz kapağı yuvasında düzgün hareket eder ve kıkırdak üzerindeki baskı azalır.  

Diz Kapağı Ağrısını Önlemek ve Spora Dönüş

Diz kapağı ağrısı azaldığında yeniden rahatça yürümek, merdiven çıkmak veya sevdiğiniz spora dönmek isteyebilirsiniz. Ancak ağrının yeniden başlaması endişesi, hareket etmeye karşı temkinli olmanıza neden olabilir. İyi haber şu ki doğru egzersiz alışkanlıkları ve yükün kontrollü artırılması, dizinizi desteklemenize ve spora daha güvenli dönmenize yardımcı olabilir.

• Kaslarınızı güçlü tutun: Uyluk ve kalça kasları, diz kapağının oluğun içinde düzgün hareket etmesine yardımcı olur.
• Yükü kademeli artırın: Koşu mesafesini, antrenman sıklığını ya da şiddetini bir anda artırmayın. Vücudunuza alışması için zaman tanıyın.
• Isınmadan başlamayın: Egzersiz öncesinde 5–10 dakika hafif tempolu yürüyüş veya benzeri bir aktiviteyle başlayın.
• Esnekliği koruyun: Ön ve arka uyluk kaslarınızı ve baldırınızı düzenli olarak esnetin. Çömelirken, merdiven inerken veya koşarken dikkat edin.
• Hareket tekniğine dikkat edin: Çömelirken ve merdiven inerken dizin içe basmamasına dikkat edin.
• Kilonuzu kontrol edin: Verdiğiniz her kilo, diz kapağına binen yükü azaltır.
• Uygun ayakkabı seçin: Ayağınıza iyi oturan ve darbeyi emen ayakkabılar tercih edin.

Spora dönüş

Spora dönüşte düşük yoğunlukla başlayın ve süreyi, sıklığı veya şiddeti birer birer artırın. Her adımda dizinizin nasıl tepki verdiğini gözlemleyin.

Egzersiz sırasında hafif bir rahatsızlık her zaman ciddi bir soruna işaret etmeyebilir. Bununla birlikte ağrı belirginleşiyorsa, giderek artıyorsa veya ertesi günde devam ediyorsa yük fazla geliyor olabilir. Bu durumda egzersizi hafifletin, gerekirse ara verin ve belirtiler devam ederse bir sağlık uzmanından değerlendirme alın.

Unutmayın: Spora dönüş aşamalı bir süreçtir. Kendinizi başkalarıyla karşılaştırmak yerine kendi ilerlemenize odaklanın. Ağrınız tekrarlıyorsa, dizinizde şişlik veya hareket kısıtlılığı varsa ya da hangi egzersizleri yapacağınızdan emin değilseniz fizyoterapist veya hekim desteğiyle size uygun bir plan oluşturabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Diz Kapağı Ağrısı Kendiliğinden Geçer mi?

Patellofemoral ağrı gibi aşırı yüklenmeye bağlı ağrılar, aktiviteyi düzenleyip egzersiz yapıldığında çoğu zaman birkaç hafta ile birkaç ay içinde geçer. Ağrınız 6 hafta içinde azalmıyorsa ya da dizinizde şişlik veya kayma hissi varsa bir uzman tarafından muayene olmanız gerekir (NHS inform).

Diz Kapağı Ağrısı için Hangi Doktora Gidilmeli?

Ortopedi ve Travmatoloji uzmanına başvurmalısınız. İlk olarak aile hekiminize gidip sevk de alabilirsiniz. Ancak ağrınız uzun süredir devam ediyorsa ya da sık sık tekrarlıyorsa doğrudan ortopedi uzmanına gitmeniz daha doğru olur.

Merdiven İnerken Diz Kapağım Neden Ağrıyor?

Merdiven inerken diziniz bükülü haldeyken tüm vücut ağırlığınızı taşır. Bu sırada diz kapağı ile uyluk kemiği arasındaki baskı artar. Bu yüzden patellofemoral ağrıda ve kıkırdak sorunlarında merdiven inmek ağrıyı tipik olarak artırır. Hastalarımızın çoğu, merdiven çıkmaktan çok inerken zorlandığını söyler.

Diz Kapağı Ağrısına Sıcak mı İyi Gelir, Soğuk mu?

Yeni başlayan ağrıda, spor sonrası ağrıda ve şişlikte soğuk uygulama tercih edilir. Uzun süredir devam eden ve sertlik hissiyle birlikte olan ağrılarda ise bazı kişiler sıcak uygulamadan fayda görebilir. Hangisinin size uygun olduğunu hekiminize danışın.

Diz Kapağı Ağrısı için Dizlik Kullanılır mı?

Patellofemoral ağrıda dizliğin belirgin bir faydası gösterilmemiştir. Egzersizle birlikte uygulanan diz kapağı bantlaması ise kısa vadede ağrıyı azaltabilir (JOSPT 2019). Kalıcı iyileşme için kas güçlendirme programı şarttır. Tendon sorunları gibi bazı durumlarda hekiminiz farklı bir destek önerebilir.

Diz Kapağı Ağrısı Ameliyat Gerektirir mi?

Diz kapağı ağrılarının büyük çoğunluğu ameliyatsız tedavi edilir. Ameliyat; diz kapağının tekrar tekrar çıkması, kıkırdakta belirgin hasar olması ya da ameliyatsız tedaviden sonuç alınamaması durumunda, tanıya göre değerlendirilir.

Gençlerde Diz Kapağı Ağrısı Neden olur?

Ergenlerde ve genç yetişkinlerde en sık neden patellofemoral ağrıdır. Spor temposunun hızla artması ve kaslar arasındaki dengesizlik burada önemli rol oynar. Büyüme çağındaki çocuklarda ise diz kapağının altındaki ağrı, büyüme kıkırdağıyla ilgili sorunlardan da kaynaklanabilir.

Özetle

Diz kapağı ağrısı tek bir hastalık değildir. Patellofemoral ağrı, tendon sorunları, kıkırdak hasarı, diz kapağı kayması ve plika gibi farklı nedenlerden kaynaklanabilir. Ağrının nedenini doğru belirlemek, uygun tedavi yaklaşımını seçmenin ilk adımıdır.

İyi haber şu ki birçok kişide ağrıyı artıran hareketleri azaltmak ve kişiye uygun kas güçlendirme egzersizleri yapmak ağrıyı belirgin şekilde azaltmaya yardımcı olabilir. Ağrınız birkaç hafta içinde geçmiyorsa ya da şişlik, kilitlenme, bacağa yük verememe gibi belirtiler varsa nedeninin muayene ile belirlenmesi gerekir.

Diz kapağı ağrınızın nedenini öğrenmek ve size uygun tedavi planını oluşturmak için Op. Dr. Kayhan Turan ve ekibinden randevu alabilirsiniz. Dizle ilgili diğer sorunlar ve tedavi seçenekleri hakkında bilgi edinmek için Diz Ağrıları rehberimizi de inceleyebilirsiniz.

→ Randevu almak için: https://kayhanturan.com/randevu/

Kaynaklar

1. Willy RW, Hoglund LT, Barton CJ ve ark. Patellofemoral Pain: Clinical Practice Guidelines. J Orthop Sports Phys Ther. 2019;49(9):CPG1–CPG95. https://www.jospt.org/doi/10.2519/jospt.2019.0302
2. NHS inform – Patellofemoral pain syndrome. https://www.nhsinform.scot/illnesses-and-conditions/muscle-bone-and-joints/leg-and-foot-problems-and-conditions/patellofemoral-pain-syndrome/
3. Kent Community Health NHS Foundation Trust – Patellofemoral pain. https://www.kentcht.nhs.uk/leaflet/patellofemoral-pain/
4. NHS – Knee pain. https://www.nhs.uk/symptoms/knee-pain/
5. Mayo Clinic – Patellar tendinitis: Diagnosis & treatment. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/patellar-tendinitis/diagnosis-treatment/drc-20376118